Oruç soruları
Cevaplar Diyanet İşleri Başkanlığı ve Din İşleri Yüksek Kurulu kaynaklarına dayanır. Kaynakta cevabı bulunmayan sorular yayınlanmaz.
- Orucu bozan ve bozmayan şeylerOruç, tan yerinin ağarmasından güneş batıncaya kadar ibadet niyetiyle yemekten, içmekten ve cinsel ilişkiden uzak durmaktır; bunlardan biri yapıldığında oruç bozulur. Bozulan Ramazan orucu, bozulma şekline göre ya yalnızca kaza ya da kaza ile birlikte kefaret gerektirir.
- Oruçluyken ağız ve diş bakımı: diş fırçalamak, misvak, ağız spreyi, sakızBoğaza su veya macun kaçırılmadıkça diş fırçalamak orucu bozmaz; misvak kullanmak da bozmaz. Ağız spreyi yutulmadıkça orucu bozmaz, günümüz sakızlarını çiğnemek ise içlerindeki katkı maddeleri yutulmadan çiğnenemediği için orucu bozar.
- Göz, kulak ve burun damlası orucu bozar mı?Göz damlası, kulak damlası ve tedavi amaçlı burun damlası orucu bozmaz. Kulak yıkatmak da kulak zarı sağlamsa bozmaz; zar delikse ve su mideye ulaşırsa oruç bozulur.
- Oruçluyken ilaç kullanmak: hap, astım spreyi, dilaltı ilacı, merhem, fitilAğızdan alınan ilaç, su ile de susuz da yutulsa orucu bozar. Astım spreyi, dilaltı hapı, deriye sürülen merhem, ilaçlı bant ve fitil ise orucu bozmaz.
- İğne, aşı, serum ve insülin orucu bozar mı?Gıda ya da keyif verici olmayan iğneler, iğneyle yapılan aşı ve insülin orucu bozmaz. Gıda veya vitamin iğneleri, damardan serum ve ağızdan alınan aşı ise orucu bozar ve o gün kaza edilir.
- Kan vermek, kan almak ve trombosit bağışı orucu bozar mı?Oruçluyken kan vermek orucu bozmaz, vücuda kan almak (kan nakli) ise bozar. Trombosit normal kan verme yoluyla verilirse oruç bozulmaz, aferez cihazıyla verilirse bozulur.
- Muayene ve tıbbi işlemler orucu bozar mı?Biyopsi, anjiyo, jinekolojik muayene, idrar yolu işlemleri, akupunktur ve lokal anestezi orucu bozmaz; bölgesel ve genel anestezi ile periton diyalizi bozar. Endoskopi, kolonoskopi ve makat ultrasonunda hüküm cihazdan su verilip verilmemesine, lavmanda gıda içeren sıvı verilip verilmemesine ya da suyun bağırsakta bekletilip bekletilmemesine, hemodiyalizde ise sıvı verilip verilmemesine bağlıdır.
- Oruçluyken banyo, duş, yüzme ve denize girmekAğızdan ve burundan mideye su kaçmadıkça yıkanmak, duş almak ve denize girmek orucu bozmaz. Yüzerken su yutma ihtimali yüksek olduğu için Din İşleri Yüksek Kurulu oruçluyken denize girmekten kaçınmayı daha ihtiyatlı bulur.
- Oruçluyken makyaj, krem, parfüm, saç boyası ve ağda orucu bozar mı?Hayır. Din İşleri Yüksek Kurulu, orucu yeme, içme ve cinsel ilişkinin bozduğunu, makyaj, saç boyası, saç bakımı ve kıl aldırmanın bu kapsama girmediğini belirtiyor. Deriye sürülen merhem, krem ve vücuda sürülen koku da orucu bozmaz.
- Sigara, nargile ve nikotin bandı orucu bozar mı?Evet, sigara ve nargile orucu bozar. Din İşleri Yüksek Kurulu, keyif veren tütün ürünlerinin ve uyuşturucu maddelerin oruç yasakları kapsamında olduğunu belirtiyor. Deriye yapıştırılan nikotin bandı ise orucu bozmaz.
- Unutarak, hata ile veya vakit yanılgısıyla yemek içmek orucu bozar mı?Oruçlu olduğunu unutarak yiyip içmek orucu bozmaz; hatırlayan kişi ağzındakini çıkarıp orucuna devam eder. Oruçlu olduğunu bilirken istem dışı boğaza su kaçması ya da vakit var veya güneş battı sanarak yemek ise orucu bozar ve yalnızca kaza gerektirir.
- Kusmak orucu bozar mı?Kendiliğinden gelen kusma, miktarı ne olursa olsun orucu bozmaz. Kişinin kendi isteğiyle ağız dolusu kusması ise orucu bozar ve yalnızca kaza gerektirir.
- Oruç ve cünüplük, ihtilam ve eşler arası yakınlıkCünüplük oruca engel değildir; cünüp olarak sabahlamak da uykuda ihtilam olmak da orucu bozmaz. Eşlerin öpüşmesi ve sarılması orucu bozmaz. Ramazan gündüzü oruçlu olduğunu bilerek cinsel ilişkide bulunmak ise orucu bozar, kaza ile birlikte kefaret de gerekir.
- Âdet, lohusalık, düşük, hamilelik ve emzirmede oruçÂdet ve lohusalık döneminde oruç tutmak caiz değildir; tutulsa da geçerli olmaz; bu günler temizlendikten sonra kaza edilir. Kendisine veya çocuğuna zarar gelmesinden endişe eden hamile ya da emziren kadın oruç tutmayabilir ve tutamadığı günleri sonra kaza eder.
- Hastalıkta oruç: doktor tavsiyesi, kronik hastalık, şeker hastalığı ve fidyeUzman doktoru orucun sağlığına zarar vereceğini söyleyen hasta Ramazan'da oruç tutmayabilir. Hastalığı geçiciyse iyileşince tutamadığı günleri kaza eder; iyileşme umudu yoksa her gün için fidye verir. Fidye verecek gücü olmayan kişi, bu imkânı bulana kadar fidyeden sorumlu tutulmaz.